Begin dit jaar bracht ABN AMRO cijfers uit over de groei van de horeca. Beter gesteld over de krimp van de horeca. De enige types horeca die de afgelopen vijf jaar nog groei kenden waren bezorging (vooral tijdens COVID) en daghoreca, met name koffiezaken.
De cijfers
Het aantal vestigingen voor de meeste types horeca neemt tussen 2020 en 2025 vooral af. Cafés het hardst met min 21%. Lunchrooms ook met 9% afname, restaurants en hotelrestaurants nemen ook af met respectievelijk -6 en -5%.
De rest blijft ongeveer gelijk of groeit iets, zoals hotels en ijssalons of iets meer zelfs, zoals de grillrooms met 10%. Dan zijn er twee uitschieters omhoog. Bezorging groeit met bijna 50% en – houd je vast – koffiebars met bijna 200%.
Het leed van de nacht en avond
De nacht heeft het al even zwaar, de Duitsers spreken van Clubsterben en de Engelsen van Death of the Club. In Nederland kunnen we de discodood ook niet ontkennen. Gelukkig zien we in grote steden weer beweging richting meer ruimte voor de nacht.
De avond, met name de chique restaurants met lange menu’s, heeft het eveneens zwaar. Zelfs de michelinster behoedt fine dining restaurants niet voor sluiting. Afgelopen jaar sloten onder meer sterkhouders als Coulisse en Fitzgerald en dit jaar sluiten Noor, Spectrum en Groene Lantaarn.
De winst op de dag: betaalbaar en visueel aantrekkelijk
Maar dan de dag: van ontbijtzaken tot matchabars, van koffietenten tot bakkerijen. De groei lijkt eindeloos. Dit wordt enerzijds ingegeven door de lagere financiële impact (een croissant of matcha kost – veel – minder dan een vijfgangendiner of zelfs dan een steak frites of zeetong) en anderzijds door veel hogere visuele impact (deze kleine drankjes of gerechten doen het heel goed op Instagram of TikTok).
En de dagkeuken dan?
De dagkeuken is geen avondkeuken. Het is een kwart (af)bakkerij, een kwart assemblage en de helft drankenkeuken: een koffiemachine van formaat, een plek om je matcha te whisken en limonades te mixen.
Maar bovenal is het een melkkeuken, melk maakt de drankjes die verkocht worden. In alle soorten van kokos, amandel, soja en haver tot ‘ouderwets’ koemelk.
Jeroen Veldkamp, voormalig Nederlands kampioen latte art, horecaondernemer en koffieafficionado, is op zoek naar de melkmeter: een vaste meter in elke dagkeuken met precies de goede ruimte en technologie om de diverse soorten melken goed te prepareren.
Ik denk graag met hem mee. Jullie ook? Want als de horeca verschuift naar overdag, dan is het hoog tijd dat de keukens meebewegen.